Cena Oddymiania Klatki Schodowej w 2025 roku

Rozmawiając o bezpieczeństwie budynków, szybko natrafiamy na temat oddymiania klatki schodowej cena którego potrafi zaskoczyć. W dużym uproszczeniu, cena oddymiania klatki schodowej to suma kosztów zakupu specjalistycznych komponentów oraz nakładów pracy związanych z ich fachowym montażem i uruchomieniem systemu. Zagadnienie to jest niczym złożony mechanizm, gdzie każdy element ma swoją wartość i wpływ na ostateczny, często niemały wydatek.

• Składowe Ceny Systemu Oddymiania: Komponenty i Sprzęt
• Cena Montażu i Uruchomienia Systemu Oddymiania

• Mała klatka schodowa (do 3 pięter, prosta konstrukcja): 8 000 zł - 15 000 zł
• Średnia klatka schodowa (do 6 pięter, standardowa konstrukcja): 14 000 zł - 28 000 zł
• Wysoka klatka schodowa (powyżej 6 pięter, złożona konstrukcja): 25 000 zł - 50 000 zł+

Składowe Ceny Systemu Oddymiania: Komponenty i Sprzęt

Zastanawiając się nad kosztem systemu oddymiania klatki schodowej, wkraczamy w świat precyzyjnie dobranych komponentów. Serce każdej takiej instalacji stanowi centrala oddymiania – mózg sterujący całą operacją w chwili zagrożenia. To ona odbiera sygnały z czujek, przycisków ręcznego sterowania i na ich podstawie wydaje polecenia wykonawcze.

Wspomniana centrala dostarcza energię elektryczną do kluczowych siłowników klapy dymowej lub oknna oddymiającego, które po otrzymaniu impulsu otwierają drogi ewakuacyjne dla dymu. Siłowniki te to często mechanizmy o sile od 300N do nawet 1000N, gwarantujące pewne i szybkie otwarcie w krytycznej sytuacji, nawet przy obciążeniu wiatrem czy śniegiem. Niekiedy spotkamy siłowniki łańcuchowe dla okien lub siłowniki wrzecionowe dla większych klap.

Równie ważna jest rola siłowników drzwi napowietrzających, montowanych w dolnej części klatki schodowej, często na parterze. Ich zadaniem jest stworzenie "cugu" - dopływu świeżego powietrza, który wypycha dym w górę, przez otwory oddymiające na dachu lub wyższych kondygnacjach. Bez dopływu powietrza, efektywność oddymiania byłaby minimalna.

Zobacz także: Cena Systemu Oddymiania Klatki Schodowej i Koszty Instalacji 2025

System wzbogacają elementy detekcji i sterowania. Przyciski RPO (Ręczny Przycisk Oddymiania) umieszczone na każdej kondygnacji lub co drugi poziom zgodnie z przepisami, umożliwiają manualną aktywację systemu przez użytkowników. Czujki dymu (optyczne, rzadziej termiczne) rozlokowane w strategicznych punktach, zapewniają automatyczną reakcję systemu już w początkowej fazie pożaru.

Inteligentniejsze centrale mogą pełnić dodatkowe funkcje, co oczywiście wpływa na ich cenę. Możliwość przewietrzania klatek schodowych, aktywowana np. zegarem tygodniowym, poprawia komfort użytkowania budynku w normalnych warunkach. Automatyczne zamykanie klap oddymiających w sytuacji zagrożenia deszczem lub bardzo silnym wiatrem (poprzez podłączenie czujnika wiatru-deszczu) chroni system przed uszkodzeniem i wnętrze budynku przed zalaniem czy wychłodzeniem.

Należy pamiętać, że koszty materiałów obejmują nie tylko główne komponenty, ale również niezbędne akcesoria. To dziesiątki, a nawet setki metrów specjalistycznego okablowania ppoż (np. N2XH-J), które musi być odporne na wysoką temperaturę, zachowując ciągłość zasilania i komunikacji przez określony czas pożaru. Wliczamy tu także puszki połączeniowe, dławnice, elementy montażowe, a czasem nawet dodatkowe zasilacze buforowe lub separatory.

Każdy z tych elementów – centrala, siłowniki, czujki, przyciski, okablowanie – ma swoją cenę, która sumarycznie tworzy znaczną część całkowitego kosztu systemu oddymiania. Wybór producenta, jakość komponentów (czy posiadają odpowiednie certyfikaty i aprobaty techniczne), a także skala systemu (liczba otworów oddymiających i napowietrzających) determinują ostateczną kwotę po stronie materiałowej. Droższe komponenty z wyższej półki mogą oferować lepszą niezawodność i dłuższą żywotność, co w perspektywie dekad eksploatacji jest często opłacalną inwestycją w bezpieczeństwo.

Nie można pominąć kosztu dokumentacji projektowej. Chociaż nie jest to fizyczny komponent, rzetelny projekt jest fundamentalny dla prawidłowego działania systemu i musi uwzględniać specyfikę budynku, przepisy ppoż oraz parametry wybranych urządzeń. To koszt intelektualny, ale nieodzowny.

Weźmy przykład typowej klatki schodowej w czteropiętrowym budynku mieszkalnym. Potrzebujemy centralę (np. 24V, 4-5 grup oddymiania), jednego lub dwóch siłowników na klapę dymową na dachu (np. 500N/600mm), jednego siłownika do drzwi napowietrzających na parterze, czterech przycisków RPO (po jednym na piętrze i parterze), może kilku czujek dymu, i kilkudziesięciu metrów kabla ppoż. Koszt samej centrali to ~2000 zł, siłowniki to 2x600=1200 zł + 800 zł = 2000 zł, przyciski 4x200=800 zł, czujki 3x70=210 zł, okablowanie np. 100m x 10zł/m = 1000 zł. Sumując pobieżnie, koszt głównych komponentów materiałowych przekracza 6000 zł, a to tylko szorstkie szacunki bez uwzględnienia drobnych elementów i zapasu materiału.

Dobór odpowiednich siłowników, na przykład, to nie tylko kwestia siły. Ważny jest także ich skok (długość otwarcia), prędkość działania (jak szybko otworzą klapę/okno) oraz tryb pracy (np. S3 zgodnie z normą). Siłowniki powinny otwierać otwór oddymiający w ciągu mniej niż 60 sekund. Wybór siłownika o zbyt małej sile może skutkować jego uszkodzeniem lub brakiem pełnego otwarcia w warunkach pożaru.

Centrala oddymiania to często miniaturowy komputer. Musi mieć wbudowany zasilacz buforowy z akumulatorami, gwarantujący działanie systemu przez co najmniej 72 godziny w stanie czuwania i 30 minut pracy alarmowej przy braku zasilania sieciowego. Standardem jest możliwość podłączenia do innych systemów bezpieczeństwa, np. SAP (System Sygnalizacji Pożaru).

Pamiętajmy, że komponenty muszą być kompatybilne. Nie każda centrala "dogada się" z każdym siłownikiem czy czujką, zwłaszcza jeśli pochodzą od różnych producentów. Fachowiec potrafi dobrać zestaw w ten sposób, aby system działał sprawnie i niezawodnie, zgodnie z wymogami norm i przepisów.

Zabezpieczenia przeciwprzepięciowe, listwy zaciskowe, kołki montażowe, peszle i inne drobne materiały instalacyjne również generują koszty. Chociaż pojedynczo są to niewielkie kwoty, w skali całej instalacji ich suma może być znacząca, sięgając nawet kilkuset czy tysiąca złotych w zależności od wielkości i złożoności budynku.

Koszty te są pierwszą, często najłatwiejszą do oszacowania częścią składową, gdy analizujemy kosztorys systemu oddymiania. To materialne elementy, które można "dotknąć" i wycenić na podstawie katalogów producentów. Jednakże, jakkolwiek kluczowe by nie były, stanowią tylko część układanki kosztowej.

Dobierając siłowniki do okna oddymiającego, kluczowe jest ustalenie jego wymiarów i wagi. Okna o większych powierzchniach i cięższych ramach będą wymagały mocniejszych siłowników lub większej ich liczby, aby zapewnić szybkie i pełne otwarcie. Siłowniki łańcuchowe są często stosowane przy oknach uchylnych, natomiast siłowniki wrzecionowe lub listwowe przy większych klapach dymowych montowanych w dachu.

Specyfikacje kabli PPoż również mają znaczenie. Minimalny przekrój żył, liczba żył, a przede wszystkim atestowane parametry wytrzymałości na temperaturę (np. zachowanie funkcji przez 30, 60, 90 minut) wpływają na cenę. Kable układane w szachtach, pod tynkiem czy w korytach – każdy sposób wymaga odpowiednich akcesoriów montażowych, co podnosi finalny koszt materiałów.

Centrala może mieć wbudowany moduł GSM do powiadamiania o zdarzeniach lub uszkodzeniach, co jest dodatkową opcją wpływającą na cenę, ale podnoszącą komfort użytkowania i bezpieczeństwo. Integracja z innymi systemami automatyki budynkowej czy BMS (Building Management System) to kolejne funkcjonalności, które znajdą odzwierciedlenie w wycenie centrali.

Należy również pamiętać o tablicach informacyjnych i oznaczeniach. Choć to drobiazgi, ich obecność jest wymagana przepisami. Tablice "Punkt Ręcznego Oddymiania" muszą być trwałe i widoczne, zgodnie z normami PN-EN ISO 7010. Koszt takich tablic to kilkadziesiąt złotych za sztukę, ale w dużym budynku może ich być sporo.

Ostatni, ale ważny element materiałowy, to obudowy. Komponenty takie jak centrala, zasilacze czy puszki połączeniowe często wymagają odpowiednich obudów (np. IP55 do montażu na zewnątrz lub w wilgotnych środowiskach), co stanowi dodatkowy koszt.

Każdy z tych punktów podkreśla, że wycena części materiałowej systemu oddymiania to nie tylko policzenie kilku głównych elementów. To szczegółowa lista obejmująca dziesiątki, a nawet setki pozycji, od kluczowej centrali, przez siłowniki o konkretnych parametrach, aż po metr okablowania i ostatnią śrubkę mocującą. Różnice w specyfikacji technicznej każdego z tych elementów bezpośrednio przekładają się na ostateczną wartość systemu oddymiania.

Cena Montażu i Uruchomienia Systemu Oddymiania

Gdy materiały są już na placu budowy, przed nami drugi kluczowy etap, który znacząco wpływa na to, ile kosztuje oddymianie klatki schodowej – montaż i uruchomienie. To tutaj zmaterializuje się wartość pracy ludzkiej, doświadczenia i know-how. Różnica między amatorskim podejściem a profesjonalną instalacją może być kolosalna, zarówno pod względem kosztów, jak i, co ważniejsze, bezpieczeństwa.

Cena montażu systemu oddymiania jest składową wielu czynników. Pierwszym jest nakład pracy mierzony w godzinach pracy ekipy instalatorów. Złożoność budynku, wysokość klatki schodowej, dostępność miejsca na poprowadzenie kabli, a także trudności architektoniczne – wszystko to wpływa na czas potrzebny do fizycznego zainstalowania wszystkich elementów. Proste poprowadzenie przewodów w nowym, pustym korytku kablowym to coś innego niż kucie tynków w starej kamienicy, aby ukryć instalację.

Koszt pracy może być wyceniany na kilka sposobów: ryczałtowo za całość, w oparciu o szacowany nakład godzin, lub na podstawie punktów instalacyjnych (np. montaż siłownika to X punktów, przycisk Y punktów, metr kabla Z punktów). Standardowa stawka godzinowa dla wykwalifikowanego instalatora systemów ppoż w Polsce może wahać się od 80 do 150 zł netto. Zwykle pracuje się w zespole co najmniej dwóch osób.

Weźmy przykład: montaż prostego systemu w 3-piętrowym budynku. Montaż klapy/okna oddymiającego na dachu z siłownikami, instalacja drzwi napowietrzających z siłownikiem na parterze, montaż centrali, poprowadzenie kilkudziesięciu metrów kabli, montaż 4 przycisków i 3 czujek. Szacunkowy czas pracy? Prawdopodobnie co najmniej 2 pełne dni robocze dla dwóch instalatorów. To daje koszt samej robocizny rzędu 2 dni * 2 osoby * 8 godzin/dzień * 100 zł/godzina = 3200 zł. A to tylko przykład dla prostego systemu.

Jednak cena montażu to nie tylko fizyczna instalacja. Ogromnie ważny jest etap uruchomienia i kalibracji systemu. Po podłączeniu wszystkich elementów elektrycznych, system musi zostać skonfigurowany w centrali. To proces polegający na zaprogramowaniu centrali tak, aby "rozumiała", które siłowniki i elementy sterujące należą do jakiej grupy, jak mają reagować na sygnały z poszczególnych czujników i przycisków, jakie mają być czasy opóźnień itp.

Uruchomienie obejmuje również testy działania – symulowane wyzwolenie systemu z przycisków RPO, od czujek, sprawdzenie reakcji siłowników (czy się otwierają w pełni i z odpowiednią prędkością), a także sprawdzenie poprawnego działania siłowników drzwi napowietrzających. Każdy element musi zostać przetestowany indywidualnie i w ramach całego systemu. Ten etap wymaga specjalistycznej wiedzy i oprogramowania do programowania central.

Do ceny montażu i uruchomienia doliczyć należy również koszty dojazdów ekipy, transportu sprzętu, a także koszty materiałów eksploatacyjnych i drobnych elementów montażowych nieujętych w głównym zestawieniu materiałowym (wiertła, tarcze, kołki, opaski zaciskowe itp.). Praca na wysokości (przy montażu siłowników na dachu lub klap) często wymaga użycia specjalistycznego sprzętu (podnośników koszowych, rusztowań) lub wiąże się z dodatkowymi szkoleniami i wymaganiami BHP, co również podnosi koszty.

W niektórych przypadkach, zwłaszcza w budynkach komercyjnych lub publicznych, wymagane jest potwierdzenie sprawności systemu przez rzeczoznawcę do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych lub odbiór przez Państwową Straż Pożarną. Koszt takiego odbioru, testów dymowych (np. testy zimnym dymem dla potwierdzenia efektywności oddymiania) i przygotowania niezbędnej dokumentacji (powykonawczej, protokołów testów) również wchodzi w skład całościowej ceny oddymiania klatki schodowej.

Porównując oferty różnych firm instalacyjnych, nie patrzmy tylko na sumę końcową. Warto zapytać, co dokładnie zawiera cena montażu. Czy obejmuje tylko instalację, czy także uruchomienie, kalibrację, testy i przygotowanie dokumentacji powykonawczej? Czy w cenie są wszystkie niezbędne drobne materiały, czy będą doliczane dodatkowo?

Nierzadko firmy oferują gwarancję na wykonane prace, która może wynosić od 12 do 36 miesięcy. Cena może uwzględniać również wstępne szkolenie dla zarządcy budynku lub wyznaczonej osoby z zakresu obsługi systemu (np. wyzwalanie testowe, resetowanie, obsługa funkcji przewietrzania).

Na cenę montażu wpływa też renoma i doświadczenie firmy instalacyjnej. Ekipa z wieloletnim stażem, która wykonała setki podobnych instalacji, może pracować szybciej i efektywniej, ale jej stawki mogą być wyższe. Z drugiej strony, wybór niedoświadczonych wykonawców "po kosztach" może skutkować błędami w instalacji, które ujawnią się w najgorszym momencie lub będą generować koszty serwisowe w przyszłości. W tym wypadku oszczędność może okazać się iluzoryczna.

Pamiętajmy też o projekcie. Nawet najlepiej zamontowany system nie zadziała poprawnie, jeśli jego projekt był błędny lub nie uwzględniał specyfiki budynku. Dlatego koszt opracowania profesjonalnego projektu, choć nie jest stricte kosztem "montażu", jest nierozerwalnie związany z całym procesem i powinien być uwzględniony w budżecie inwestycji.

Koszty prac ziemnych lub budowlanych, jeśli są konieczne (np. przebicia przez stropy czy ściany, przygotowanie otworów pod klapy dymowe w dachu), również mogą wejść w zakres ceny, o ile firma instalacyjna oferuje kompleksowe usługi lub współpracuje z podwykonawcami. Czasem inwestor zleca te prace oddzielnie.

Certyfikaty i uprawnienia instalatorów to kolejny element, który może (i powinien) wpływać na cenę usługi. Praca przy systemach PPoż wymaga specjalistycznej wiedzy i uprawnień, w tym SEP (Stowarzyszenie Elektryków Polskich) w odpowiednim zakresie (np. E do 1kV). Zatrudnienie ekipy bez wymaganych kwalifikacji to nie tylko ryzyko wadliwego montażu, ale także problemy prawne w przypadku kontroli czy, odpukać, zdarzenia pożarowego.

Podsumowując, cena montażu i uruchomienia systemu oddymiania to złożony kalkulator obejmujący czas pracy wykwalifikowanych instalatorów, koszty dojazdów i sprzętu, etap uruchomienia i kalibracji, koszty dokumentacji powykonawczej i odbiorów, a także ewentualne prace dodatkowe. Jest to element kosztorysu, który często dorównuje, a w skomplikowanych instalacjach może nawet przewyższać koszt samych komponentów materialnych. Inwestując w system oddymiania, inwestujemy nie tylko w sprzęt, ale przede wszystkim w pewność jego poprawnego działania w sytuacji zagrożenia, a ta pewność ma swoją wymierną cenę.