Oddymianie: Kiedy jest wymagane? Przepisy 2025
Zastanawialiście się kiedyś, co tak naprawdę kryje się pod pojęciem oddymianie, i dlaczego jest ono kluczowe dla bezpieczeństwa w budynkach? To nie tylko techniczny wymóg, ale często ostatnia deska ratunku. Kiedy zatem systemy oddymiające stają się absolutną koniecznością? Krótko mówiąc: oddymianie jest wymagane wszędzie tam, gdzie dym stanowi bezpośrednie zagrożenie dla życia i dróg ewakuacyjnych.
- Oddymianie poziomych dróg ewakuacyjnych w budynkach W i WW
- Oddymianie w pasażach handlowych i dziedzińcach zadaszonych
- Usuwanie dymu z pomieszczeń dla ponad 100 osób pod ziemią
- Oddymianie klatek schodowych i przedsionków w budynkach wysokich
- Oddymianie stref PM w wysokich budynkach – systemy i urządzenia
- Oddymianie: Kiedy Wymagane? — Q&A
W kontekście bezpieczeństwa pożarowego, zagadnienie oddymiania nie jest jedynie suchym przepisem, lecz wynika z dogłębnej analizy zachowania dymu w różnych typach obiektów oraz jego wpływu na ewakuację. Dane zgromadzone przez ekspertów od lat jednoznacznie wskazują, że dym, a nie płomienie, jest główną przyczyną ofiar śmiertelnych w pożarach. Zatem, zrozumienie, kiedy i gdzie należy zastosować systemy odprowadzania dymu, jest priorytetem.
| Rodzaj obiektu/Miejsca | Ryzyko zadymienia | Wymagany system oddymiania/rozwiązanie | Kluczowy cel |
|---|---|---|---|
| Budynki W i WW (poziome drogi ewakuacyjne) | Wysokie, dym rozprzestrzenia się szybko | Zabezpieczenia techniczno-budowlane przed zadymieniem | Utrzymanie drożności dróg ewakuacyjnych |
| Pasaże handlowe i dziedzińce zadaszone | Potencjalne uwięzienie dymu, duża liczba ludzi | Rozwiązania techniczno-budowlane przed zadymieniem | Zapewnienie bezpiecznej ewakuacji |
| Pomieszczenia pod ziemią dla >100 osób | Niski poziom tlenu, trudności w usuwaniu dymu | System usuwania dymu z pomieszczenia i dróg ewakuacyjnych | Ochrona życia i zdrowia, swobodna ewakuacja |
| Klatki schodowe i przedsionki w budynkach W i WW | Główne drogi ewakuacyjne, efekt kominowy | Urządzenia zapobiegające zadymieniu | Utrzymanie dróg ewakuacyjnych wolnych od dymu |
| Strefy PM w budynkach W (klatki schodowe i przedsionki) | Specyficzne ryzyka w strefach produkcyjno-magazynowych | Urządzenia zapobiegające zadymieniu lub samoczynne urządzenia oddymiające uruchamiane systemem wykrywania dymu | Dostosowanie do charakteru strefy, autonomia działania |
Wartość skutecznego oddymiania sprowadza się do jednej, prostej zasady: im szybciej dym zostanie usunięty, tym większe szanse na przeżycie mają osoby znajdujące się w zagrożeniu. Wyobraź sobie sytuację, niczym z dobrego kryminału, gdzie w ucieczce przed zagrożeniem kluczową rolę odgrywa wizja – a dym ją drastycznie ogranicza. Dlatego systemy oddymiania są niczym niewidzialni bohaterowie, którzy w decydującym momencie ratują ludzkie życie.
Oddymianie poziomych dróg ewakuacyjnych w budynkach W i WW
W budynkach wysokich (W) i wysokościowych (WW), priorytetem jest zabezpieczenie poziomych dróg ewakuacyjnych przed zadymieniem. Nie mówimy tu o dowolnych budynkach, ale o tych, gdzie wysokość i potencjalna liczba użytkowników stanowią realne wyzwanie.
Zobacz także: Ganek szklany przed domem: cena 2025 – ile kosztuje?
W praktyce oznacza to konieczność zastosowania precyzyjnych rozwiązań techniczno-budowlanych, które mają za zadanie utrzymać te drogi wolne od dymu. Oddymianie poziomych dróg ewakuacyjnych w tych obiektach jest kluczowe dla zapewnienia bezpiecznej ucieczki.
Mamy tu na myśli systemy, które w razie pożaru automatycznie aktywują mechanizmy usuwające dym lub zapobiegające jego rozprzestrzenianiu się. To nie jest kwestia "może się przyda", to jest fundament bezpieczeństwa.
Wyobraźmy sobie korytarz o długości kilkudziesięciu metrów, który w kilka minut wypełnia się gęstym, duszącym dymem – bez odpowiedniego systemu oddymiania trudno byłoby znaleźć cokolwiek, nie wspominając o bezpiecznym opuszczeniu budynku.
Zobacz także: Ganek Inspiracje: Pomysły na Twój Wymarzony Ganek 2025
Oddymianie w pasażach handlowych i dziedzińcach zadaszonych
Pasaże handlowe i zadaszone dziedzińce to miejsca o specyficznym charakterze, gdzie koncentracja wielu ludzi i złożona architektura stwarzają unikalne wyzwania w zakresie bezpieczeństwa. W tych przestrzeniach oddymianie dróg ewakuacyjnych jest absolutnie niezbędne.
W krytym ciągu pieszym, do którego przylegają liczne lokale, szybkie i skuteczne usunięcie dymu może zadecydować o czyimś życiu. Dym w takich miejscach rozprzestrzenia się błyskawicznie, blokując widoczność i utrudniając ewakuację.
Zapewnienie systemów przeciwzadymieniowych w takich środowiskach jest nie tylko wymogiem prawnym, ale i etycznym. Inwestycja w nowoczesne rozwiązania oddymiania to inwestycja w życie.
Przykładem może być sytuacja, w której system oddymiania zapobiegł katastrofie w zatłoczonym centrum handlowym. To jak gra w szachy, gdzie każdy ruch jest przemyślany, a w tym przypadku ruch to decyzja o zastosowaniu odpowiedniego, często wysoce zaawansowanego systemu techniczno-budowlanego.
Usuwanie dymu z pomieszczeń dla ponad 100 osób pod ziemią
Podziemne kondygnacje budynków i budowle podziemne, w których znajdują się pomieszczenia przeznaczone dla ponad 100 osób, stanowią odrębną kategorię ryzyka. Tutaj usuwanie dymu nabiera zupełnie nowego wymiaru.
Brak naturalnej wentylacji i potencjalna pułapka dymu wymuszają zastosowanie specjalistycznych systemów. Należy zapewnić efektywne usuwanie dymu zarówno z samego pomieszczenia, jak i z dróg ewakuacyjnych.
Mówimy tu o rozwiązaniach, które w przypadku pożaru uruchamiają olbrzymie wentylatory i kanały oddymiające, aby dym nie zagrażał osobom uwięzionym pod ziemią. Oddymianie w tych miejscach wymaga najwyższej precyzji działania.
Nie ma tu miejsca na improwizację. Wyobraź sobie bankiet w podziemnej sali balowej, gdzie w ciągu kilku minut pojawia się dym – bez profesjonalnego systemu usuwania dymu, panika byłaby nieunikniona. To przykład sytuacji, gdzie oddymianie decyduje o wszystkim.
Oddymianie klatek schodowych i przedsionków w budynkach wysokich
Klatki schodowe i przedsionki przeciwpożarowe w budynkach wysokich stanowią kręgosłup systemu ewakuacji. Ich oddymianie jest absolutnie krytyczne, zwłaszcza w strefach pożarowych innych niż ZL IV i PM oraz w budynkach wysokościowych (WW).
Te przestrzenie, będące głównymi drogami ucieczki, muszą pozostać wolne od dymu, aby zapewnić bezpieczne przemieszczanie się ludzi. Wyposażenie ich w urządzenia zapobiegające zadymieniu jest niepodważalnym wymogiem.
To właśnie tutaj najczęściej dochodzi do efektu kominowego, gdzie dym "zasysa" do góry, utrudniając, a wręcz uniemożliwiając ewakuację. Skuteczne oddymianie klatek schodowych to walka z fizyką na rzecz bezpieczeństwa.
W przypadku pożaru, działający system zapewnia czyste powietrze i widoczność, umożliwiając strażakom dotarcie do ogniska pożaru, a uwięzionym osobom – wydostanie się na zewnątrz. To dowód, że przemyślane rozwiązania techniczne są bezcenne.
Oddymianie stref PM w wysokich budynkach – systemy i urządzenia
Strefy PM (produkcyjno-magazynowe) w budynkach wysokich charakteryzują się specyficznym profilem ryzyka, wynikającym z rodzaju przechowywanych materiałów i prowadzonych procesów. Oddymianie klatek schodowych i przedsionków przeciwpożarowych w tych strefach wymaga specjalnych rozwiązań.
W odróżnieniu od innych stref, tutaj klatki schodowe i przedsionki powinny być wyposażone w urządzenia zapobiegające zadymieniu lub samoczynne urządzenia oddymiające, które uruchamiają się za pomocą systemu wykrywania dymu.
Ważne jest, aby wybór systemu był ściśle dopasowany do charakteru zagrożenia w danej strefie. To nie tylko kwestia przepisów, ale zdrowego rozsądku i pragmatyzmu.
Załóżmy, że w magazynie wybuchł pożar. Automatyczny system oddymiania, aktywowany czujnikami dymu, może natychmiast rozpocząć odprowadzanie dymu, zwiększając szanse na uratowanie mienia i przede wszystkim – życia. To pokazuje złożoność i precyzję, z jaką projektowane są te systemy.